Mijn dokter en ik vermoeden dat het aan de luchtvervuiling ligt. Maar dat kan je, naar verluid, niet testen. Om andere oorzaken uit te sluiten heb ik vorig jaar een allergietest laten uitvoeren, maar zonder resultaat. Ik ben niet allergisch aan grassen, pollen, huismijt, dieren,…

Ondertussen leef ik in het hartje van de hoofdstad, waar luchtvervuiling het sterkst tot uiting komt. De laatste dagen gingen we richting pollutiepiek. Dit beeld haalde ik van de Pollumeter van Leefmilieu Brussel (BIM).

Het zijn vooral de (fijne) deeltjes die de hoogte ingaan. De Medisch Milieukundigen zeggen over de gezondheidseffecten daarvan het volgende (de rode aanduiding komt van mij):

Uit onderzoek blijkt dat er een verband bestaat tussen concentraties fijn stof en gezondheidsklachten. …

Gezondheidseffecten kunnen al bij een lage blootstelling optreden. …

Acute effecten treden op nadat iemand kort (enkele uren tot enkele dagen) is blootgesteld aan hoge concentraties. In België wordt geschat dat jaarlijks ongeveer 2000 mensen vroegtijdig sterven door inademing van fijn stof. Fijn stof is bovendien de belangrijkste oorzaak voor het verlies aan gezonde levensjaren in Vlaanderen. …

Chronische gezondheidseffecten treden op nadat iemand jarenlang is blootgesteld aan een matige concentratie fijn stof. In België sterven hierdoor jaarlijks mogelijk 10.000 personen vroegtijdig (indicatief: enkele maanden tot maximaal enkele jaren).
Uit onderzoek blijkt dat naast vroegtijdige sterfte fijn stof een toename van klachten aan de luchtwegen, hoesten en benauwdheid, vermindering van de longfunctie, toename van ziekenhuisopname voor luchtwegklachten en hart- en vaatziekten, en overlijden kan veroorzaken.

De kleinere deeltjes dringen het diepst door in de longen. Zo kan PM₁₀-stof door mechanische en toxische inwerking de slijmafvoer in de luchtwegen verstoren, ademhalingsklachten uitlokken en de gevoeligheid voor luchtweginfecties verhogen. Ondermeer de aanwezigheid van polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK’s) in sommige stofdeeltjes bevordert de ontwikkeling van longkanker. Andere toxische bestanddelen van stof kunnen zich na afzetting in de longen nog verder in het (menselijk) lichaam verspreiden via de bloedbaan of het lymfestelsel. Ultrafijne partikels (PM_0,1) dringen dieper door in de longen dan grotere partikels, hebben een veel groter oppervlak per eenheidsmassa, en kunnen rechtstreeks in de bloedsomloop geraken.

Zo’n uitleg maakt me ongerust. Want wat kan ik er aan doen? Medicijnen slikken? De dokter schreef me twee weken geleden antibiotica voor (Locabiotal). Het heeft wel wat geholpen, maar nadat ik er midden deze week mee stopte, kwam de hoest terug. Vanochtend werd ik dan weer wakker met keelpijn. Ik kan dat toch niet blijven nemen?

Ondertussen scheuren auto’s toeterend door de Anspachlaan. Ik moest hier – om de hoek van die drukke baan – natuurlijk niet komen wonen, maar toch. Stoplichten, waar auto’s remmen en optrekken zijn niet bevorderend voor het fijn stof. En heeft verhuizen wel zin? Prof. Marc Goethals:

België is zo dicht bebouwd dat er overal veel fijn stof in de lucht zit. Bovendien worden de kleine deeltjes door de wind verspreid over het hele land. Toch zijn de concentraties van fijn stof het grootst in de steden en in de buurt van snelwegen en luchthavens.

Ik zal me maar optrekken aan zinnetjes als “Het overzicht van de voorbije twintig jaar toont duidelijk een verbetering van de kwaliteit van de omgevingslucht in Brussel“, van Leefmilieu Brussel. “Toch is er nog ruimte voor verbetering van de huidige situatie voor een aantal verontreinigende stoffen“, waaronder fijn stof…

De Medisch Milieukundigen geven enkele maatregelen om zelf te nemen tegen fijn stof:

• Neem bij korte ritjes de fiets in plaats van de auto
• Stook verstandig in uw open haard of houtkachel: gebruik geschikte brandstoffen en stook niet bij windstil en mistig weer
• Gebruik voor langere afstanden zoveel mogelijk het openbaar vervoer in plaats van de auto
• Probeer zo zuinig mogelijk auto te rijden

Duurzaam leven dus. Ga je gang! En verder zijn alle adviezen die me verder helpen, welkom.

Ik ga heel weinig naar de dokter. De laatste keer is meer dan een half jaar geleden. Ik woonde toen nog in Schaarbeek. Voorzienend als ik echter ben, koos ik toen een huisarts in het centrum. Ik zou namelijk gauw verhuizen naar hartje Brussel.

Naar die dokter kon ik vanavond niet. Omdat je bij haar een afspraak moet maken en dat dan nog telefonisch tussen 8 en 10u ’s morgens. Op dat tijdstip was ik nog niet ziek genoeg, naar mijn zin, om een arts te raadplegen. Twee vergaderingen later liep ik echter wel aanhoudend te kuchen. Vermoeiend zeg. En omdat het al 5 dagen aansleept, besloot ik professionele hulp in te roepen.

Via de website van de Brusselse Huisartsenkring vond ik een (nieuwe) dokter die wel een traditioneel spreekuur heeft. Er zijn 5 artsen in Brussel centrum actief. Slechts twee daarvan hebben een open spreekuur.

Na een uur in de wachtzaal, een kort onderzoek en een apotheekbezoekje ben ik nu een siroopje en een spray rijker. De stap naar antibiotica is voor morgen. Als ik dan nog niet beter ben.

Laat ons hopen dat ik volgende keer, wanneer ik ernstig ziek ben en mijn huis niet kan verlaten, bij het beroep doen op de wachtdienst een andere dokter aangeboden krijg. Zo krijg ik ze nog allemaal te zien, de Vlaamse huisartsen van Brussel.

Update 09/05/08: nogal wat mensen komen via Google op deze post terecht. Om hen te helpen, hier een update met een recent initiatief: voor alle zorgverstrekkers en hulpverlening in Brussel kunnen Nederlandstaligen terecht bij zorgzoeker.be. Ik hoop dat je er vindt wat je zoekt.